10:00 PM 14/08/2022  | 

Một lần, giặc lái Mỹ bị bắn rơi máy bay, nhảy dù xuống xã Thanh Phát, liền kề xã Tuân Lộ, nơi cơ quan sơ tán. Lần khác, một máy bay F4 “con ma” bị bắn rơi ở thôn Cây Thị, thuộc xã Tuân Lộ, còn tên giặc lái nhảy dù rơi cách 300A khoảng hơn 1km theo đường chim bay. Trước tình huống này, lực lượng vũ trang, dân quân, tự vệ cơ quan đã xử trí như thế nào?

Đội Tự vệ Kho Lưu trữ Trung ương

Tại nơi sơ tán 300A, Cục cho thành lập Trung đội Tự vệ cơ quan, trực thuộc Đại đội Tự vệ Văn phòng Phủ thủ tướng.

Các đoàn viên thanh niên Chi đoàn Thanh niên Lao động Việt Nam của cơ quan (năm 1970, Đoàn Thanh niên Lao động được đổi tên thành Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh) và một số cán bộ nhân viên khác có sức khỏe tham gia Đội tự vệ này.

Các chiến sĩ tự vệ thường xuyên được học tập, rèn luyện kỹ năng, chiến thuật quân sự và phối hợp với Tiểu đội bộ đội công an nhân dân vũ trang (Công an nhân dân vũ trang sau này đổi thành Bộ đội biên phòng). Một số chiến sĩ tự vệ được trang bị vũ khí quân dụng, có chó ngiệp vụ giúp và có nhiệm vụ bảo vệ cơ sở 300A trong tình huống quan trọng.

Tự vệ cơ quan phối hợp chặt chẽ với đơn vị công an vũ trang tăng cường tuần tra cảnh giác bảo vệ cho 300A được an toàn. Tự vệ cơ quan đã đào hàng chục mét giao thông hào liên kết các khu vực và trên đó. Những vị trí quan trọng lập các ụ chiến đấu và luyện tập các phương án chiến đấu chống biệt kích có thể xâm nhập tấn công. Hàng năm, Trung đội tự vệ Cục về tham dự hội thao quân sự do Đại đội tự vệ Phủ thủ tướng tổ chức và giành nhiều thành tích về ném lựu đạn, bắn súng quân dụng, chạy vũ trang...

Trong chiến tranh chống Mỹ đánh phá miền Bắc, từ năm 1965 đến năm 1968, tần suất xuất kích của máy bay Mỹ đánh phá miền Bắc càng nhiều và ngày càng ác liệt hơn. Nhưng quân đội, các lực lượng vũ trang nhân dân và nhân dân các địa phương đã ngoan cường chiến đấu và bắn rơi ngày càng nhiều máy bay Mỹ.

Năm 1967 và 1968, một số máy bay Mỹ bị bắn rơi và giặc lái nhảy dù xuống ngay tại nơi sơ tán, cách kho 300A theo đường chim bay độ hơn một cây số hoặc rơi gần nơi sơ tán của cơ quan.

Lần đầu giặc lái Mỹ bị bắn rơi máy bay, nhảy dù xuống xã Thanh Phát, liền kề xã Tuân Lộ, nơi cơ quan sơ tán. Lần sau, một máy bay F4 “con ma” bị bắn rơi ở thôn Cây Thị, thuộc xã Tuân Lộ, còn tên giặc lái nhảy dù rơi cách 300A khoảng hơn 1km theo đường chim bay.

Mặc cho máy bay F4 của Mỹ quần thảo rất thấp để tìm giặc lái nhưng tất cả các lực lượng vũ trang, dân quân, tự vệ cơ quan không hề sợ sệt, chạy băng đồng đến nơi giặc lái Mỹ nhảy dù xuống. Mọi người xông đến, tên giặc lái Mỹ không chống đối, bị trói lại và bị cởi giầy tất, cho đi chân đất. Một bà cụ người dân tộc cầm cuốc bàn xông đến cuốc một nhát vào đùi tên giặc lái. Mọi người can ngăn và bảo vệ tên giặc lái máy bay Mỹ. Tôi cũng có mặt. Không ai biết tiếng Anh. Tôi hỏi tên giặc lái máy bay Mỹ có biết tiếng Đức không. Nó lắc đầu. Tôi hỏi: “Giấy tờ (pasport) của mày đâu ?”. Nó đưa ra tờ thẻ như chứng minh thư của ta. Tôi đọc thấy chức vụ của nó cũng khá cao: Đại tá (Colonel).

Tên giặc lái được giải xuống một ngôi nhà dưới chân đồi chờ bộ đội từ huyện vào giải đi. Xác máy bay Mỹ cách chỗ tên giặc lái chừng khoảng 100m. Lính Trung Quốc từ huyện Sơn Dương đi xe “Giải phóng” vào chỗ máy bay rơi và bốc vác hết phần máy bay rồi lên xe. Trước khi đi, lính Trung Quốc đề nghị chúng ta cho mượn “tên giặc lái Mỹ về đơn vị để phát động sự căm thù đối với đế quốc Mỹ”. Ta không chấp nhận yêu cầu này của lính Trung Quốc.

Ngô Thiếu Hiệu - Nguyên Giám đốc Trung tâm Lưu trữ quốc gia I

Đón đọc bài tiếp theo: TĂNG GIA SẢN XUẤT, CẢI THIỆN ĐỜI SỐNG

-----------------------------------

Xem thêm bài trước:

Xây dựng kho lưu trữ kiên cố trong hang núi

Chuyện bảo quản tài liệu lưu trữ trong rừng

Bảo vệ bí mật kho lưu trữ và mật danh “300A